bijeenkomst 'natuurinclusief stedenbouwkundig ontwerp

De Observant te Amersfoort
Datum
di 6 MRT

Beschrijving

Natuurinclusief stedenbouwkundig ontwerp als interdisciplinaire uitdaging

6 maart 2018

Architecten, stedenbouwkundigen, landschapsarchitecten, landschapsontwerpers en ecologen werken

aan natuurinclusief stedenbouwkundig ontwerp. Op deze dag wisselen zij ervaringen uit en nemen zij

elkaar mee in hun eigen belevingswereld. Met als doel de kwaliteit van het gezamenlijk product te

verhogen.

 

Aanleiding

De vraag naar groen/natuur in de stedelijke omgeving neemt nog steeds toe. Architecten,

stedenbouwkundigen, landschapsarchitecten, landschapsontwerpers en ecologen werken samen om

aan de vraag van opdrachtgevers én van de maatschappij te voldoen. Deze disciplines doen op

projectniveau allerlei ervaringen op die voor alle leden van BNA, BNSP, NGB en NVTL relevant zijn.

Uitwisseling van die ervaringen vergroot de basis en kwaliteit van de samenwerking en daarmee de

kwaliteit van het ontwerp. Op deze dag spreken disciplines elkaar over samenwerken.

 

Samenwerking bij natuurinclusief ontwerp

Onderling contact in een vroeg stadium van een opdracht komt de integraliteit van een ontwerp ten

goede, en daarmee de kwaliteit, gebruiksmogelijkheden en kosteneffectiviteit. Een aantal leden heeft

dan ook stedenbouwkundigen, architecten, landschapsarchitecten en ecologen onder één dak

gebracht. Andere leden zijn monodisciplinair en zoeken onderlinge samenwerking. Samenwerking in

een vroeg stadium gaat niet vanzelf (goed). Waar hangt dat op? Via presentaties, discussies en

pauzes verkennen de deelnemers de vele antwoorden op deze vraag.

Ook biedt deze dag praktische, inhoudelijke handreikingen over de vormgeving van

groen/natuur/landschap binnen het stedenbouwkundig, landschapsarchitectonisch en architectonisch

ontwerp. Het omgaan met beperkingen vanuit de stedenbouw, de landschapsarchitectuur, de

architectuur en de ecologie komt op tafel. En de maatschappelijke waardering (in de vorm van o.m.

hogere vastgoedwaarde, imagowaarde en BREEAM) en het maatschappelijke vereiste (in de vorm

van wetgeving); hoe zijn die in ontwerpen te integreren?

 

Wat brengt u deze dag?

Drie architecten presenteren natuurinclusieve projecten. Zij laten zien welke resultaten van

samenwerking mogelijk en wenselijk zijn. Een ecoloog van een stedenbouwkundig bureau spreekt

over samenwerking van disciplines binnen een bureau; een architect spreekt over samenwerking

tussen bureaus met verschillende disciplines. De motieven om natuurinclusief te ontwerpen worden

belicht, waaronder imagowaarde, vastgoedwaarde en regelgeving. In parallelsessies gaan de

deelnemers in kleinere groepen verder op deze thema's in. De afsluitende paneldiscussie maakt de

balans op. Bij de lunch en het afsluitend drankje en hapje spreekt u bureaus die bezig (willen) zijn met

natuurinclusief ontwerpen.

 

Organisatie

De dag wordt georganiseerd door:

  • BNSP, Beroepsvereniging van Nederlandse Stedenbouwkundigen en Planologen
  • NGB, Netwerk Groene Bureaus, brancheorganisatie van groene adviesbureaus
  • NVTL, Nederlandse Vereniging voor Tuin- en Landschapsarchitectuur

en wordt aanbevolen door

  • BNA, Branchevereniging Nederlandse Architectenbureaus

 

Deelname

Kosten voor deelname zijn voor leden van de BNA, BNSP en NVTL € 60 excl. btw en voor niet-leden

€95 excl. btw; NGB-leden gebruiken een voucher voor deelname.

 

Locatie

De Observant, Stadhuisplein 7, 3811 LM Amersfoort, www.observant.nl

 

Aanmelding

www.netwerkgroenebureaus.nl/natuurinclusief

Programma

9:30 uur Inloop

10:00 uur Opening door de dagvoorzitter Jort de Bosch Kemper, Bureau Viridis, voorzitter NGB

10.10 uur Natuurinclusief ontwerp van gebouwen; Hans Goverde, Kraaijvanger Architects

Gerealiseerde projecten, nieuwe ideeën en de factoren die bij

Kraaijvanger Architects het ontwerp bepalen

10:30 uur Meer natuurinclusief ontwerp van gebouwen; Hans Hammink, de Architekten Cie

Elwin de Vink, Donkergroen

Gerealiseerde projecten, nieuwe ideeën en de factoren bij Architecten Cie

die het ontwerp bepalen

10:50 uur Nog meer natuurinclusief ontwerp van gebouwen; Jeroen van Schooten, Team V Architectuur

Gerealiseerde projecten, nieuwe ideeën en de factoren die bij Team V

Architectuur het ontwerp bepalen

11:10 uur Pauze

11:40 uur Natuurinclusief ontwerp van steden; Mathias Lehner, Nextcity.nl, Maike van Stiphout, DS landschapsarchitecten

Gerealiseerde projecten, nieuwe ideeën en de factoren die voor

natuurinclusieve steden het ontwerp bepalen

12.00 uur Samenwerking tussen bureaus: Hans Goverde, Kraaijvanger Architects

Opgedane ervaringen en wensen voor de toekomst

  • elkaar vinden en samenwerking organiseren
  • begrippenkaders en communicatie tussen disciplines
  • rol van de opdrachtgever en gunningscriteria

 

12:20 uur Samenwerking van disciplines binnen hetzelfde bureau; Anna Schwab, BügelHajema

Opgedane ervaringen en wensen voor de toekomst

  • samenwerking tussen disciplines
  • begrippenkaders en communicatie tussen disciplines
  • rol van de opdrachtgever en gunningscriteria

 

12:40 uur LUNCH

13:40 uur Maatschappelijk gemotiveerd natuurinclusief ontwerp; Harro Wieringa, Witteveen+Bos

  • Inspelen op maatschappelijke vraag levert maatschappelijke waardering, vastgoedwaarde, imagowaarde en andere vormen van waarden. Wat zijn die waarden, en hoe komen die tot stand?

 

14:00 uur Wettelijk gemotiveerd natuurinclusief ontwerp; Margreet ter Steege, Buro Bakker

  • Voldoen aan wettelijk vastgelegde vereisten kan het ontwerp sturen. Welke sturing gaat uit van de Wet natuurbescherming,Omgevingswet, Gedragscode 'natuurinclusief renoveren' e.a.?

 

14:20 uur Introductie op de sessies; Jort de Bosch Kemper, dagvoorzitter

14:30 uur Parallelsessies

Praktijkervaring en ideeën uitwisselen in groepen van twintig deelnemers

  • Sessie samenwerken aan gebouwen: uitwisseling van ervaringen en ideeën. Discussieleider Hans Goverde Kraaijvanger Architects
  • Sessie samenwerken vanuit maatschappelijke motivatie: samen inspelen op maatschappelijke waardering (vastgoedwaarde, imagowaarde, BREEAM en andere vormen van waardering). Discussieleider Hans Hammink, de Architekten Cie, Elwin de Vink, Donkergroen
  • Sessie samenwerken vanuit wettelijke motivatie: samen inspelen op wetgeving (Omgevingswet, Wet natuurbescherming, Gedragscode 'natuurinclusief renoveren'). Discussieleider Margreet ter Steege, Buro Bakker
  • Sessie samenwerken aan de stad: uitwisseling van ervaringen en ideeën

 

16:00 uur Paneldiscussie: hoe vinden we elkaar?

  • Elma van Beek (BNSP; ELMA stedenbouw),
  • Jort de Bosch Kemper (NGB; Bureau Viridis)
  • Hans Hammink (de Architekten Cie)
  • Ben Kuipers (NVTL; Ben Kuipers Landschapsarchitect)

 

16:30 uur Drankje en netwerken

17:00 uur Sluiting

 

Over de sprekers en de panelleden

 

Sprekers

 

Jort de Bosch Kemper (directeur Bureau Viridis; www.viridis.nl)

Beschrijving volgt

 

Hans Goverde (partner Kraaijvanger Architects; www.kraaijvanger.nl)

Hans Goverde studeerde aan de TU Delft en werkte als architect in Fribourg, Zwitserland, en in

Amsterdam. Sinds 1995 is hij werkzaam bij Kraaijvanger waar hij zich richt op complexe binnenstedelijke

opgaven, multifunctionele gebouwen en geïntegreerde ontwerpprocessen als PPS-en en DBFMO’s.

Zijn architectuur wordt gekenmerkt door oog voor de menselijke schaal binnen een grootschalige - vaak

binnenstedelijke - context. Vanaf 2001 maakt Hans Goverde als partner deel uit van de directie van

Kraaijvanger.

 

Hans Hammink (architect bij de Architekten Cie; www.cie.nl)

Hans Hammink is werkzaam bij de Cie. sinds 2004. Hij heeft gestudeerd aan de Technische Universiteit

in Delft. Tijdens zijn studie won hij een prijsvraag en bouwde hij zijn eigen houten huis in Almere. Na zijn

afstuderen heeft hij enkele jaren in Londen gewerkt, en was hij één van de oprichters van het

Amsterdamse architectenbureau M3H.

Hans Hammink werkt over het algemeen aan grote, ingewikkelde projecten in binnen- en buitenland. Hij

is een gedreven en enthousiaste architect, en de combinatie van techniek en architectuur heeft in het

bijzonder zijn interesse.

Zijn specialisme is de integratie van architectuur met duurzame en circulaire principes. Een recent

voorbeeld daarvan is het project Circl in Amsterdam: een state of the art circulair gebouw.

Ook is hij één van de bedenkers van het Gebouwenpaspoort: een digitale tweeling van een gebouw,

een 3D-model gekoppeld aan circulaire data.

Hij is docent aan de Academie van Bouwkunst te Amsterdam en geeft regelmatig lezingen, met als doel

kennis en ervaring te delen met studenten en collega’s.

 

Mathias Lehner (directeur lehner gunther; www.legu.nl)

Since 2004 architect Mathias Lehner is founding director of the multidisciplinary design office lehner

gunther in Amsterdam. Mathias Lehner works within an international network and has special interest in

the economic, communicative and social aspects of architecture. Mathias has been lecturing at the

Amsterdam Academy of Architecture, the University of Applied Science Amsterdam, Delft University of

Technology and other universities in the Netherlands and abroad. At the Royal Institute of Dutch

Architects he heads the international program. More info: www.legu.nl

 

Anna Schwab (ecoloog BügelHajema; www.bugelhajema.nl)

Anna Swab is een ervaren allround ecoloog en heeft een brede ervaring met het doorvertalen van

natuurwet- en regelgeving in het kader van de ruimtelijke ordening. Ecologie is altijd een onderdeel van

een integraal project waarbij Anna nauw samenwerkt met collega’s van verschillende disciplines en voor

verschillende opdrachtgevers. Anna bewaakt de bestaande ecologische waarden en is alert op kansen

voor verbetering van de biodiversiteit. Hierbij verliest ze andere belangen niet uit het oog.

 

Jeroen van Schooten (architect-directeur Team V Architectuur; www.teamv.nl)

Jeroen van Schooten is architect-directeur en mede-oprichter van Team V Architectuur.

Tot juli 2013 was Jeroen founding partner bij MVSA Meyer en Van Schooten Architecten. Hij was

verantwoordelijk voor vele projecten waaronder het Ministerie van Financiën te Den Haag, de Nieuwe

Bibliotheek in Almere, de Kromhout Kazerne in Utrecht, het ING-House in Amsterdam en Rotterdam

Centraal Station in Rotterdam.

Onder Jeroen’s creatieve leiding, die hij deelt met Do Janne Vermeulen, zijn inmiddels Landgoed

Sparrendaal, het gerenoveerde a.s.r. hoofdkantoor en Het Gelders Huis opgeleverd. Momenteel werkt hij

o.a. aan Station Bleizo Zoetermeer, Het Nieuwe Universiteitsgebouw, Zuidasdok en CrossOver, alledrie

in Amsterdam.

Jeroen heeft in zijn loopbaan diverse nevenfuncties bekleed, waaronder van 2006 tot 2010 het

voorzitterschap van de Bond voor Nederlandse Architecten (BNA) en van 2008 tot 2015 bestuurslid van

het CPI, kenniscentrum van de TU Delft. Van 2008 tot 2017 was Jeroen bestuurslid van de Dutch Green

Building Council. Daarnaast jureerde hij bij diverse architectuurprijzen, zoals de Architect van het Jaar

Prijs, de Living Daylight Award en de ARC Awards.

 

Margreet ter Steege (directeur Buro Bakker; www.burobakker.nl)

Margreet ter Steege (directeur) is een gedreven wetenschapper met de gave haar bevindingen helder en

overzichtelijk te presenteren. Warm bepleiter van goed gebruik van de ruimte in Nederland waar mens,

natuur én economie baat bij hebben.

Deskundigheid: ecologie, ecologische ondersteuning in juridische procedures, Natuurbeschermingswet,

Flora- en faunawet, bestuurskunde, monitoring, flora- en vegetatiekartering, plantenwetenschappen .

“Als onafhankelijk adviseur bij Buro Bakker heb ik het gevoel echt bij te dragen in het maatschappelijk

krachtenveld tussen natuur en maatschappij. In toenemende mate werkt Buro Bakker aan projecten die

gaan over de combinatie 'mens en natuur'; de inrichting van een gebied waar waardevolle en

beschermde soorten aanwezig zijn, communicatie tussen overheden en/of andere betrokkenen,

inrichting en beheer van gebieden en het inzichtelijk maken van ecologische gegevens. In mijn werk kan

ik oplossingen aanreiken waar mens en natuur baat bij hebben en zo bijdragen aan een mens- en

natuurwaardig gebruik van de ruimte in Nederland.”

 

Maike van Stiphout (directeur DS landschapsarchitecten; www.dsla.nl)

Maike van Stiphout is director of the Amsterdam-based DS landscape architects since 1993. Since

September 2014 she is Head of the Landscape Architecture Department at the Amsterdam Academy of

Architecture. She wants to build a bridge between architects, landscape architects and experts from

ecology and biology, but also, for example, manufacturers of building materials. Her mission is to enlarge

the interest in including nature within spatial developments as the basis for a new building practice. More

info: www.dsla.nl

Elwin de Vink (Hoofd Ontwerp Donkergroen; www.donkergroen.nl)

In mijn rol als Hoofd Ontwerp bij Donkergroen zie ik een toenemende bewustwording op het gebied van

groene integratie. Te vaak nog afgedwongen door certificeringen Breeam, Leed, Fira, Well maar ook

steeds vaker vanuit intrinsieke motivatie. Donkergroen is gespecialiseerd in integrale planvorming en

realisatie waarbij ook langdurig beheer een grote rol speelt. Met ons 30 man sterke ingenieursbureau

zijn we hier dagelijks mee bezig vorm te geven en te borgen. De manier waarop er op dit moment

stedenbouwkundig wordt ontworpen kan mijn inziens nog beter en slimmer maar vraagt om een andere

wet- en regelgeving. Hier zit vaak een groot deel van de beperking.

 

Harro Wieringa (groepsleider Landschapsontwerp en erfgoed Witteveen+Bos;

www.witteveenbos.com)

Beschrijving volgt

 

Panelleden

 

Elma van Beek (BNSP; ELMA stedenbouw; www.elmastedenbouw.nl)

Stedenbouwkunde is voor mij werken aan de toekomst, voor en met mensen. Na mijn afstuderen aan de

Technische Universiteit Delft, 20 jaar geleden, werkte ik bij verschillende Nederlandse ontwerp- en

ingenieursbureaus. Daar groeide mijn behoefte om bij te dragen aan een nieuwe toekomst voor het

ruimtelijk vakgebied. Daarom startte ik in 2009 met ELMA stedenbouw en specialiseerde me in

duurzame stedenbouwkunde. Ik zet me in als voorzitter van de werkgroep Duurzame Stedelijke

Ontwikkeling en bestuurslid van de beroepsvereniging BNSP.

 

Jort de Bosch Kemper (NGB; Bureau Viridis; www.bureau-viridis.nl)

Beschrijving volgt

 

Hans Hammink (de Architekten Cie; www.cie.nl)

Hans Hammink is werkzaam bij de Cie. sinds 2004. Hij heeft gestudeerd aan de Technische Universiteit

in Delft. Tijdens zijn studie won hij een prijsvraag en bouwde hij zijn eigen houten huis in Almere. Na zijn

afstuderen heeft hij enkele jaren in Londen gewerkt, en was hij één van de oprichters van het

Amsterdamse architectenbureau M3H.

Hans Hammink werkt over het algemeen aan grote, ingewikkelde projecten in binnen- en buitenland. Hij

is een gedreven en enthousiaste architect, en de combinatie van techniek en architectuur heeft in het

bijzonder zijn interesse.

Zijn specialisme is de integratie van architectuur met duurzame en circulaire principes. Een recent

voorbeeld daarvan is het project Circl in Amsterdam: een state of the art circulair gebouw.

Ook is hij één van de bedenkers van het Gebouwenpaspoort: een digitale tweeling van een gebouw,

een 3D-model gekoppeld aan circulaire data.

Hij is docent aan de Academie van Bouwkunst te Amsterdam en geeft regelmatig lezingen, met als doel

kennis en ervaring te delen met studenten en collega’s.

 

Ben Kuipers (NVTL; Ben Kuipers Landschapsarchitect; www.benkuipers.nl)

Ben Kuipers heeft Landschapsarchitectuur gestuurd aan de LU Wageningen. Na verschillende

werkverbanden bij het ministerie LNV, gemeente Delft, Kuipers Compagnons en ontwerpbureau KAAP3

heeft hij zich in 1999 als zelfstandig landschapsarchitect-adviseur gevestigd in Delft. Sindsdien werkt hij

in verschillende samenwerkingsvormen aan een breed spectrum van opgaven en treedt hij op als

supervisor voor verschillende projecten. Sinds 2010 werkt hij ook als extern adviseur voor het Atelier

Rijksbouwmeester voor vraagstukken over de buitenruimte.